عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

در این مقاله ابتدا توضیحي در مورد روش کلي معاینه پر و پوست طوطی و متعاقبا شــرح مختصري راجع به بیماری هاي مربوط به پوست و پر در طوطي سانان ارایه خواهد شد. ظاهر پرنده براي خود پرنده و صاحب آن از اهمیت بالایي برخوردار است. از لحاظ فیزیولوژي پرندگان انرژي زیادي را صرف جایگزیني و نگه داري پرها مي نمایند. از ایــن جهت تغییر ظاهري در وضعیت پرها مي تواند منعکس کننده شرایط داخلي و محیطي پرنده ها باشد.

ناهنجاری هاي پوســت و پر در بسیاري مواقع از علایــم بیماری هاي داخلي مي باشد. در هر دوره پرریزي و جایگزیني پرهاي قدیمي با جدید، هزینه متابولیکي بالایي صرف مي شــود کــه نمایان گر متابولیســم پروتئین، دریافت و جذب مواد مختلفي است که اختلال در روندهاي یاد شــده منجر به نقص در شکل گیري و رشد پرها خواهد شد. مشابه پستانداران، پوست نیز نشانگر شرایط تغذیه اي و متابولیك پرندگان است.

معاینه پوست و پر :

آشــنایي با ظاهر طبیعي از جمله ســاختار و رنگ پرها و پوست، از نکات اولیه مي باشد. تفاوت ها نه تنها بین پرندگان از گونه هاي متفاوت بلکه در بین پرندگان یک گونه با توجه به سن، شرایط محیطي و فیزیولوژیکي وجود دارند براي مثال تفاوت در رنگ پر در برخي از گونه ها با توجه به منشــا آنها ( صید شده از طبیعت یا تکثیر در اسارت ) متفاوت است و یا در برخي از گونه ها در دوره تولید مثل پرهاي ســینه در حد قابل توجهي حذف و رنگ پوست نیز به طور چشم گیري تغییر مي کند.

باید در معاینه پوست به مواردي چون رنگ، حضور توده ها، زخم ها، فولیکولیت و پوسته ریزي توجه شود. در معاینه پرها موارد زیر حائز اهمیت هستند :

  • شکل پرها :

ظاهر پرها عادي و مرتب مي باشند یا خیر ؟

در صورتي که پرها ســالم و مرتب باشند نقش هاي معمول از جمله نقش پوششي و ایزوله سازي دمائي بدن و پرواز را ایفا خواهند کرد در غیر این صورت باید موارد زیر لحاظ گردد :

1.پرهاي قدیمي که نزدیک به دوره تعویض سالیانه (تو لک رفتن) قرار دارند .

2.عدم پر آرایي .

3.تغذیه نامناسب .

4.بیماری هاي داخلي مرتبط با رویش پرها .

5.آسیب به پرها به دلیل نامناسب بــودن محل نگهــداري :

بــراي مثال استفاده از قفس هاي خیلي کوچک و یا نشیمن هاي اضافي و نزدیک به هم . البته در چنین شــرایطي به طور عمده شاه پرهاي دم و بال آسیب خواهند دید .

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

  • وجود پــودر پر :

وجود پــودر پر به انــدازه طبیعي، بــه طوري که کاهش پودر پر در برخي از گونــه ها مي تواند نشــانه شــروع بیماري ویروســی ( PBFD ) باشــد. در ایــن بین باید تفاوت هــاي گونه اي را نیز در نظــر گرفت چــون گونه هاي مختلف مقادیر پودر پر متفاوتي تولید مي کنند و در برخي گونه ها پودر پر تولید نمي شود .

  • از دست دادن پرها :

پرها به طور طبیعي در مناطق مشــخصي رویش دارند کــه با توجه به گونه پرنده ممکن است نواحي بدون پر هم در میان آنها وجود داشته باشد. براي مثــال در کوکاتیل ها و کاکاتوها به طور طبیعي ناحیه بدون پر در بالاي سر و پشت تاج وجود دارد.

از دست دادن پرها ممکن است به دلیل شروع فصل تولید مثل وآمادگي جهت گرم نگه داشتن تخم ها باشد.

از دست دادن پرها ممکن است به دلیل ابتلا به بیماری هاي ویروســي، انگلي یا پرکني عارض شــده باشد. در موارد مربوط به پرکني از دســت دادن پرها شامل ناحیه سر نخواهد بود ولي در بیماري هایي که مسبب آن سایر عوامل مي باشــند، ممکن است ناحیه سر نیز درگیر شود .

 

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

 

  • از بین رفتن فولیکول های پر :

این حالت در پرنــدگان که به طور دایــم پرکني مي کنند و یا بیماری هایي که منجر به آســیب فولیکول هاي پر مي شوند بروز مي کند. لازم به ذکر اســت که کشیدن شاه پرهاي اصلي در طوطي ســانان ممکن است منجر به از بین رفتن فولیکول ها و در نتیجه از بین رفتن دائمي این پرها گردد.

  • آلودگی های انگلی :

هر چند آلودگي به انگل هاي سطحي در طوطي سانان رایج نمي باشد، با این حال پرها و پوست از لحاظ وجود شپش و جرب یا تخم هاي آنها مورد بررسي قرار مي گیرد. باید توجه داشت که جرب درمانیسوس اغلب اوقات خارج از سطح بدن پرنده وجود دارد و جست و جوي محیط از اهمیت بیش تري برخوردار است. ولي جرب اورنیتونیسوس به طور دایم روي بدن پرنده حضور دارد.

 

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

بیماری هاي پوستی :

  • الف ) زخم هاي جلدي :

اصــول درمان و ترمیــم زخم ها در پرندگان مشابه پستانداران است با این تفاوت که ســرعت التیام در پرندگان بسیار ســریع تر اســت. از نمونه هاي عفوني پوست، نمونه گیري و با کشت و آنتي بیوگرام داروي مناســب جهت درمان تعییــن مي گردد. از نمونه هاي عفونــي به طور معمــول باکتري هاي استافیلوکوکوس و ایکولاي جدا سازي مي شــود. در صورت نیاز از کلار براي حفظ بانــداژ یا جلوگیري از آســیب رســاندن پرنده به محل زخم استفاده مي شــود.

نکته منفي استفاده از کلار وارد کردن استرس بسیار شدید به پرنده هست در این صورت براي مدیریت زخم از داروهاي آرام بخش به همراه کلار یا بدون آن استفاده مي شود.

  • ب ) پوسته ها و هایپرکراتوز :

ب . 1 ) عفونت هاي باکتریایي و قارچي :

در چنیــن مواردي پوســته ممکن است حاوي چرک نیز باشد که در این صورت به عنوان پیودرم مطرح خواهد بود. گاهی التهاب فولیکول (فولیکولیت) به شــکل ضایعه اي پوســته دار دیده مي شــود به طوري که فولیکول مبتلا در مرکز ضایعــه قرار دارد.

درماتوفیتوز نیز از موارد تشخیص تفریقي محسوب مي شود با این حال وقوع چنین بیماري پوستي اي نادر است. بررســي ضایعه پوســتي شــامل تراشــیدن محل ضایعه و جمع آوري پوســته ها و بافت هاي سطحي است که جهت انجام کشــت و آزمایشــات سیتولوژي مورد اســتفاده قرار خواهد گرفــت.

در صورتــي که طبــق نتایج کشت، ســیتولوژي و درمان هاي قبلي انجام شده، نتیجه منطقي حاصل نشود تهیه نمونه بیوپسي نیاز است. در درمان عفونت هاي باکتریایي و قارچي علاوه بر درمان سیســتمیک از درمان هاي موضعي نیز استفاده مي شود .

  • ب . 2 ) انگل هاي پوستي :

  • ب . 1.2 ) کنمیدوکوپتس پیله :

به جز جرب کنمیدوکوپتس در طوطي هاي کوچک، سایر موارد ابتلا به انگل هاي پوستي در طوطي سانان رایج نمي باشد.

کنمیدوکوپتس پیله ( Cnemidocptes Pilae ) عامل ایجاد بیماري صورت فلســي در طوطي سانان کوچک است و ضایعات آن به شکل هایپرکراتوز در منقار و نرمه منقار، همچنین پاها دیده مي شود.

  • ب 2.2 ) مایــت هــاي اپیدرموپتید :

مایــت هــاي اپیدرموپتید ( Epidermoptid Mites ) سبب خارش شدید و پر ریزي نواحي مبتلا مي شوند. ضایعات پوستي به شکل هایپرکراتوز مي باشــد. این دسته از جرب ها اغلب میزبان اختصاصي دارند.

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

  • ب 3.2 ) جــرب هــاي هارپیرینچید :

جــرب هــاي هارپیرینچید و کیلیتیلید نیز در طوطي سانان دیده مي شود هرچند مشابه مورد قبلي وقوع چنین آلودگي هایي در طوطــي هــا رایج نیســت. جــرب هارپیرینچید کیست هاي هایپرکراتوزي در اپیدرم إیجاد مي کند و جرب کیلیتیلید ضایعات هایپرکراتوزي مشابه جرب اپیدرموپتید به وجود مي آورد.

  • ب 4.2 ) جرب درمانیسوز :

جرب درمانیسوز فقط شب ها روي بدن پرندگان قابل مشاهده می شود و خون خواري مي کند .

  • ب 5.2 )جرب اورنیتونیسوز :

تمام مدت روي بدن پرنده قرار داشــته و به همین دلیل مشکلات جدي تري به بار مي آورد. تشخیص جرب هاي پوستي بر اســاس ضایعات جلدي، نمونه هاي پوســتي تهیه شده، بیوپسي و یا پاسخ به درمان است. جرب هاي دو مورد آخر ضایعات جلدي شدیدي ایجاد نمي کنند ولي به علت گزش، التهاب پوستي به وجود مي آید. عفونت با این جرب ها در موارد حاد منجر به کم خوني و حتي مرگ جوجه ها مي شود.

 

عوارض پوستي و منقار در طوطي ها

 

منبع : ماهنامه نسخه حیوانات

دکتر علی برهانی کیا/دامپزشک پرندگان زینتی و حیوانات خاص، کلینیک آوین

Share this post

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *